Prof. Şerif Mardin, gazeteci Ruşen Çakır’ın geçen yıl mayıs ayında yaptığı söyleşide ilk kez “mahalle baskısı” kavramını kullanmıştı. Herkes bir tarafa çekti, çekiştirdi. AK Parti’ye karşı olanlar çok sevdi; İslami kesim ise “Ya bizim üzerimizdeki mahalle baskısı” diyerek serzenişte bulundu. Bir kavramın algılanışı toplumdaki kutuplaşmanın ne kadar berrak olduğunu gösterdi. Cumhurbaşkanlığı seçimi ve genel seçimin ardından iktidardaki partiye kapatma davasının sürdüğü siyaset ortamında, kavram güncelliğini yitirmedi.

Peki, aslında Prof. Mardin tam olarak ne demek istemişti? İşte Sosyal Sorunları Araştırma ve Çözüm Derneği (SORAR), 23 Mayıs Cuma günü bunu tartışacak. Cemal Reşit Rey Konser Salonu’nda düzenlenecek ‘Türkiye Tartışıyor’ toplantı dizisinin ilkini Sabancı Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Şerif Mardin’le birlikte gerçekleştirecek.

“Mahalle baskısı: Ne demek istedim?” başlıklı toplantıyı SORAR Başkanı Ruşen Çakır yönetecek. Tartışmalı toplantıya katılacak diğer konuklar ise şöyle:

Prof. Binnaz Toprak (Boğaziçi Üniversitesi), Prof. Yaşar Sarıbay (Uludağ Üniversitesi), Prof. Fuat Keyman (Koç Üniversitesi), Doç. Necdet Subaşı (Muğla Üniversitesi) ve Dr. Hidayet Şefkatli Tuksal (Başkent Kadın Platformu). Toplantı herkesin katılımına açık yapılacak ve giriş ücreti alınmayacak. Tartışmalı toplantının ardından dinleyicilerin soruları yanıtlanacak.
“MAHALLE BASKISI” TARTIŞMASINA İLİŞKİN NOTLAR:
Prof. Şerif Mardin’in “mahalle baskısı” kavramını ilk kez kullandığı, geçen yıl gazeteci Ruşen Çakır’ın yaptığı röportajdan satır başları şöyle:

“Mahalle baskısı diyerek önemli bir sosyal olguya ilk adımı atmış oluyorum. Sosyal bilimciler bu kavramın neleri kapsadığını, nerelere kadar gittiğini araştırırlarsa çok isabetli olur”.

“Fakirlik ve İslam arasındaki ilişkileri incelediğimizde birbirini besleyen üç itici güçle karşılaşıyoruz; Cehalet, dışlanmışlık ve fakirlik. Bunların birbirleriyle örtüştükleri toplumsal değişimlerde nelere denk geldiğini araştırırsak çok daha derinlere ineriz”.

“Türkiye’de mahalle baskısı diye bir şey var. Jön Türklerin en çok korktuğu şeylerden biri de buydu. Aynı korku Mehmet Akif’te de karşıma çıktı. Mahalle baskısı bilinmeyen ve sosyal bilimce ifade edilmesi çok zor olan bir havadır. Bu havanın AKP’den bağımsız olarak yaşadığına inanıyorum”.

“10-20 sene öncesine kıyasla daha az şansı var ama bugün o havayı pompalayan başka şeyler, tuhaf oluşumlar, kendiliğinden olan birtakım olaylar var. Bazı islami alt-çevreler ortaya çıkıyor. Bunda günümüzün gelişmiş imkanları da etkili oluyor. Mahalle havası dediğimiz şeyin bu İslami alt-çevrelerle yeni bir şekil almış olduğuna inanıyorum. Bu yeni şekil AKP’yi döver.”

“Bizdeki bir grup aydınlanmanın kazanımlarını korumak isterken diğer grup İslami kültürü kaybetmek istemiyor. Fakat bu laik-şeriatçı ikilisi aslında Türkiye’yi anlatmıyor. Bu kaba safların ötesinde Türkiye’nin nasıl anlaşılabileceği üzerine kafa yormak lazım.”

Ayrıntılı bilgi www.sorar.org.tr adresinde.