Liderlerin sorun çözme yöntemlerini hayvan karakterlerine benzeten bir araştırmaya göre R. Tayyip Erdoğan 'köpekbalığı', Ahmet Necdet Sezer 'tilki' stratejisini kullanıyor.

Bir toplum neden bir lider seçer? Tabii ki sorunlarını ortadan kaldırsın diye... Dolayısıyla problemleri en doğru ve pratik şekilde çözebilen liderlerin ömrü daha uzun olur. Peki ama liderler her gün karşılarına yığılan yüzlerce sorunu çözebilmek için hangi yöntemleri kullanır? Bu sorudan yola çıkıp araştırma yapan Ankara Üniversitesi Araştırma Görevlisi ve kişisel gelişim uzmanı Muhammet Genç, elde ettiği sonuçları çeşitli hayvan karakterlerine benzeterek değerlendirdiğini belirtiyor. Genç'e göre liderlerin sorun çözmede en çok kullandıkları tarz, köpekbalığı tekniği (güç kullanma). Liderler ayrıca tilki (uzlaşma), baykuş (yüzleşme), kaplumbağa (geri çekilme), oyuncak ayı (yatıştırma) gibi teknikler de kullanıyor.

TİLKİ "UZLAŞMACI"

Bu tekniklerin özelliklerine gelince... Liderler tarafından en çok tercih edilen "köpekbalığı" yöntemi, kendi çözümlerini kabul ettirmek için her şeyi yapan, hatta bunun için fiziksel güç kullanmaktan çekinmeyenlerin tercihi. Köpekbalıkları için önemli olan en kısa sürede hedefe ulaşmak. Asla kaybeden taraf olmak istemiyorlar. "Tilki" yöntemini kullananlar, amaçlarına ve ilişkilerine orta düzeyde önem veriyorlar. Bu yöntemi daha çok uzlaşmacı kişiler kullanıyor. Kendileri amaçlarının bir kısmından vazgeçmeyi göze alabilirken, karşı taraftan da fedakarlık bekliyorlar. Sorunlardan kaçmak için geri çekilenler ise "kaplumbağa" sınıfına giriyor. Çatışma meydana getiren sorunlardan ve kişilerden uzak duruyor, tartışmadan kaçınıyorlar. "Oyuncak ayı" yöntemini kullanan liderler için ise ilişkileri amaçlarından daha fazla önem taşıyor. Bu yöntemi kullananlar başkaları tarafından sevilmeyi ve kabul edilmeyi istiyor. İlişkilerini sürdürebilmek için gerekirse amaçlarının tamamından vazgeçiyorlar.

DURUMA GÖRE DEĞİŞİYOR

Muhammet Genç, Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer'in, karşılaştığı sorunları genellikle tilki ve baykuş yöntemini kullanarak çözdüğü görüşünde: "Ancak krize neden olmamak için bazı durumlarda kaplumbağa yöntemine de başvurabiliyor. TBMM Başkanı Bülent Arınç daha çok baykuş yöntemini tercih ederken, bundan sonuç alamayınca tilki yöntemine geçiyor. Başbakan Recep Tayyip Erdoğan genellikle köpekbalığı yöntemini kullanıyor. Ancak AB sürecinde tilki yöntemini de sıkça kullanmış. Dışişleri Bakanı Abdullah Gül, sorun çözmede baykuş yöntemini tercih ediyor. Gül de bazen tilki yöntemini de deniyor. DYP lideri Mehmet Ağar da köpekbalığı yöntemini tercih ediyor. MHP lideri Devlet Bahçeli ise önceki koalisyon döneminde sık sık baykuş yöntemini kullanmış. Ama bazı konularda da köpekbalığı yöntemini uyguluyor. 9. Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel'in de en gözde yöntemi köpekbalığı. Bazen tilkiyi kullanıyor. Eski DSP lideri Bülent Ecevit ise daha çok tilki ve kaplumbağa yöntemlerini tercih ediyor. DYP eski lideri Tansu Çiller'in favorileri de köpekbalığı ve tilki yöntemleri. Eski ANAP lideri Mesut Yılmaz da genellikle tilki yöntemini tercih ederken, 28 Şubat sürecinde kaplumbağa yöntemi kullandı. AKP'ye geçip bakan olan ve bakanlıktan istifa ederek ANAP'ın başına geçen Erkan Mumcu da sorunları köpekbalığı yöntemiyle çözenlerden. ABD Başkanı George Bush, tam bir köpekbalığı. Amacına ulaşmak için fiziki güç kullanıyor. Bill Clinton ise daha çok tilki ve baykuş yöntemini kullanıyordu."

Baykal gücü seviyor

CHP lideri Deniz Baykal sorunları köpekbalığı yöntemiyle çözenler arasında. Baykal'ın diğer favori yöntemi ise tilki. Muhammet Genç'e göre yöntemler arasında en ideal olanı ise "baykuş" yöntemi. Günlük hayatta yaşanan, karmaşık ve yoğun ilişkiler sırasında karşılaşılan herkesin iyi niyetli olması gerektiğini hatırlatan Genç, baykuş yönteminin her türlü sorunu çözeceğine dikkat çekiyor. Bu yöntemi kullananlar, taraflar arasında gerilimi azaltmadan, her iki tarafın da tatmin olduğunu görmeden sorunu çözülmüş kabul etmiyorlar. Genç, "İyi bir sorun çözücünün aslında söz konusu bütün yöntemleri yeri ve zamanı geldiğinde en iyi şekilde kullanan kimse olduğunu söyleyebiliriz. Elbette mümkün olduğunca ilk tercihini baykuş yönteminden yana kulanılması şartıyla" diyor.(Sabah)