26 sektörden 19'unda hesaplanan yıllık gelir vergisi de, asgari ücretlinin ödediği 748 YTL'nin altında kaldı.
Kuyumcular, müteahhitler, fırıncılar ve diş hekimlerinin de aralarında olduğu diğer 7 sektörde ise beyannameli mükelleflerin vergi tarifesinin yüzde 20'den başlaması nedeniyle ödenilen yıllık vergi, asgari ücretlilerin biraz üzerine çıktı.

SANATÇILARA NE DEMELİ ?

Bu sektörlerden, deriden mamul eşya imal eden ve satanlar, asgari ücretlinin 3'de biri kadar gelir vergisi öderken, bu tutar, konfeksiyon imalatçıları ile deterjan sanayi ürünlerinin ticaretini yapanlar için 3'de iki olarak belirlendi.
Deri imalatçıları ve mensucat sanayicileri, asgari ücretlinin yarısı, un fabrikatörleri, kürkçüler ve diş laboratuvarları da 5'de ikisi kadar gelir vergisi ödemesinde bulundu.

Elektrikli ev aleti imal edenler de, ödedikleri vergi ile asgari ücretliye yetişemezken, bina inşa eden müteahhitler, fırıncılar, diş hekimleri ve konfeksiyon ticaretiyle uğraşanlar da asgari ücretlinin çok az üzerinde vergi verdiler.
Bir gecede asgari ücretlinin 20-30 katı kazanan sanatçılar ise iş vergiye gelince asgari ücretlinin sadece 2,8 katı vergi ödediler.

HAYAT STANDARDI KALKTI, TABLO BOZULDU

Ankara Vergi Dairesi Başkanı Cemal Boyalı, mevcut tablonun Anayasadaki “Herkesin mali gücüne göre vergisini ödemesi” ilkesiyle hiç ama hiç örtüşmediğini belirtti.

Boyalı, yaptığı değerlendirmede, vergide beyan esası bulunduğunu, ancak bunun herkesin istediği gibi vergi kaçırabileceği anlamına gelmediğini vurguladı. Eskiden vergide bazı otokontrol mekanizmaları bulunduğuna işaret eden Boyalı, şöyle devam etti: “En son hayat standardı olmak üzere bu müesseseler tek tek kalktı. Ancak bunların yerine yeni bir müessese de getirilmedi. Hayat standardının kaldırılması, bazı mükelleflerce, beyan esasına göre hiç vergi ödenmez ya da vergi kaçırma hoş görülebilir şeklinde değerlendirildi. Biz de, bu nedenle 2003 ve 2004 gelirleri için 2004 ve 2005 yıllarında verilen beyannamelere yönelik bir çalışma yaptık. Bu 2 yılda, 20 bin mükellefin ya sıfır matrah beyan ettiğini ya da zarar gösterdiğini ortaya çıkardık. Hem bu 20 bin mükellefin listesini hem de 2005'de sektörler itibarıyle beyan edilen gelirleri asgari ücretlilerle karşılaştıran tabloları vergi dairelerimize gönderdik.”

ZARARCILAR UYARILACAK

Boyalı, son 2 yılda zarar ya da sıfır kazanç beyan edenlerin, bu yıl kazanç bildirseler dahi “Bak arkadaş, senin son 2 yıldaki durumun bu. Riskli mükellef grubuna alındın. Mayıs'tan itibaren denetime alınacaksın. Hiç değilse bu yıl verdiğin beyannamede gelirini gizleme yoluna gitme” şeklinde uyarılacağını bildirdi. Cemal Boyalı, “Biz, mükellefe kendisiyle ilgili tabloyu, bütün açıklığı ile anlatacağız. Denetim başladığında bize (Niye beni uyarmadınız? Niye yardımcı olmadınız?) şeklinde bir serzenişte bulunamayacaklar” dedi.

İŞTE ÇARPIKLIĞIN TABLOSU

Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı'nın araştırmasına göre, çeşitli işkollarında faaliyet gösteren kişilerin yıllık ortalama kazançları ve ödedikleri gelir vergisinin asgari ücretliler karşısındaki durumu şöyle: