Hibrit teknolojisinin öncüsü olarak bilinen şirketin bu hamlesi, özellikle Çinli üreticilerden gelen elektrikli araç tehdidini daha ciddiye almaya başladığının işareti olarak görülüyor.

İngiliz Financial Times gazetesinde bugün yayımlanan habere göre Toyota, 2026’nın ilk üç ayında elektrikli araç satışlarını geçen yılın aynı dönemine göre iki kattan fazla artırarak 79 bin 2 adetle rekor seviyeye taşıdı. Yedi yeni modelin devreye alınmasıyla şirketin elektrikli araç ürün gamı 19 modele ulaştı.

SAVAŞ ETKİSİ
Bernstein analisti Masahiro Akita, “2026’nın Toyota’nın tam elektrikli dönüşümünün başlangıç noktası olacağını düşünüyoruz” değerlendirmesinde bulundu.

Toyota’nın yıllık sonuçlarını cuma günü açıklaması beklenirken, şirketin elektrikli araç hamlesi petrol fiyatlarındaki yükselişin tüketicilerin elektrikli araçlara ilgisini yeniden artırdığı bir döneme denk geliyor.

Orta Doğu’daki çatışmaların etkisiyle artan benzin fiyatları, Volkswagen ve Renault gibi rakiplerin satışlarını da destekliyor.

ABD'DE RAKİPLER GERİ ÇEKİLİRKEN YENİ YATIRIM
Toyota’nın özellikle ABD’de elektrikli araç yelpazesini genişletmesi, sektördeki genel geri çekilmeye rağmen dikkat çekiyor. Stellantis, Honda ve Ford gibi üreticiler, Donald Trump yönetiminin elektrikli araç kredilerini iptal etmesinin ardından büyük zarar yazmıştı. Nissan ise geçen hafta Mississippi tesisinde iki elektrikli model üretmek için planlanan 500 milyon dolarlık yatırımını iptal etti.

Toyota ise mart ayında Kentucky tesisinde ikinci ABD üretimi elektrikli modelini devreye almak için 800 milyon dolarlık yatırım açıklamıştı.

Akita, “Küresel otomobil üreticilerinin çoğu elektrikli araç hedeflerini iptal etti ya da geri çekti ve büyük zararlar yazdı. Buna karşılık, bu alanda en büyük geride kalan şirket olarak eleştirilen Toyota şimdi elektrikli araç adaptasyonunu hızlandırıyor” dedi.

Toyota'dan elektrikli araç hamlesi - Resim : 1

ELEKTRİKLİ PAYI DÜŞÜK
Buna rağmen Toyota’nın elektrikli araç hacmi hâlâ Tesla’nın yaklaşık beşte biri, Volkswagen’in ise yarısından az seviyede. Ayrıca şirketin kendi hibrit satışlarıyla karşılaştırıldığında da oldukça sınırlı kalıyor. İlk kez 1997 sonunda satışa çıkan Prius, seri üretime giren ilk hibrit model olmuştu. Toyota geçen yıl 4,4 milyon hibrit araç sattı.

Otomotiv veri şirketi JATO Dynamics danışmanı Yukie Tomoshige, Toyota’nın elektrikli araç satışlarındaki sıçramasının rakipleriyle arasındaki “rekabet açığının kapandığı” anlamına gelmediğini belirtti. Buna karşın bazı analistler, şirketin 2030’a kadar 3,5 milyon elektrikli araç satma hedefine yaklaşabilecek güçlü bir konumda olduğunu düşünüyor.

Toyota uzun süredir “çoklu yol” stratejisini öne çıkarıyor. Bu yaklaşım, tüketicilere elektrikli, şarj edilebilir hibrit, hidrojen yakıt hücreli, hibrit ve içten yanmalı motor seçenekleri sunmayı hedefliyor.

Ancak sektör uzmanları, bu söylemin Toyota’nın Prius gibi hibrit araçlara ağırlık vermeye devam ederken, elektrikli araç üretimini yalnızca regülasyon cezalarından kaçınacak seviyede tutmak anlamına gelip gelmediğini sorguluyordu.

REGÜLASYON BASKISI
Elektrikli araç satışlarını regülasyon hedeflerini karşılayacak şekilde hızla artırma baskısı özellikle Birleşik Krallık ve Avrupa Birliği’nde yoğun hissediliyor.

Bu yılın ilk iki ayında elektrikli araçlar ve şarj edilebilir hibritler, Toyota’nın bu pazarlardaki satışlarının yaklaşık yüzde 16’sını oluşturdu. Schmidt Automotive Research’e göre bu oran, şirketin bu yıl Tesla gibi rakiplerden karbon kredisi satın almadan hedeflerini karşılamaya yakın olduğunu gösteriyor.

Greenpeace kampanyacısı Mariko Shiohata, “Toyota’nın elektrikli araçları ciddiye aldığına dair işaretler var ancak bunu dış baskı nedeniyle yaptığını göstermek istemediklerini düşünüyorum” dedi.

Toyota’nın yeni elektrikli modellerinde batarya aracın zeminine entegre ediliyor ancak motorun normalde yer aldığı kaput altında hâlâ bazı parçalar bulunuyor. Şirket, uzun vadeli elektrikli araç planının üçüncü aşamasında, gelecek yıldan itibaren bataryalar için tamamen optimize edilmiş mimariye sahip ilk araçlarını teslim etmeye başlayacak.

ÇİN'E ÖZEL STRATEJİ
Çin’de ise Toyota “yerel için yerel” stratejisini benimsedi. Şirket, ülkedeki araştırma-geliştirme faaliyetlerini birleştirirken daha fazla yerli tedarikçi kullanıyor ve ortak girişim partnerlerinin bilgi birikiminden yararlanıyor. BYD ile geliştirilen bZ3 gibi modeller de Çinli alıcılara özel araçlar yaratma stratejisinin parçası olarak öne çıkıyor.

Toyota’nın Çin’deki elektrikli araç satışları yılın ilk üç ayında üç katına çıkarak 22 bine ulaştı. Ancak bu rakam rakiplerle karşılaştırıldığında hâlâ oldukça sınırlı.

Japonya’da ise elektrikli araç satışları, yılın başında araç başına azami desteğin 400 bin yenden 1,3 milyon yene çıkarılmasıyla güç kazandı. Toyota bZ4X, mart ayına kadar olan altı aylık dönemde Japonya’nın en çok satan elektrikli aracı oldu.

Japonya’daki bir Toyota bayisinde görev yapan satış temsilcisi, teşviklerin güncellenmiş bZ4X’in “hit ürün” hâline gelmesinde büyük rol oynadığını söyledi. Ancak sınırlı şarj altyapısının satışları sınırlayabileceği uyarısında bulundu.