Türkiye'de yapım işlerinde kaliteyi düşürdüğü ve haksız rekabete yol açtığı için yıllardır tartışılan ihalelerde aşırı düşük teklif uygulaması, Kamu İhale Kurumu'nca (KİK) Avrupa kamu alımları mevzuatına aykırı olacağı için Türkiye'de sürdürülerken, şimdi bir Avrupa ülkesinde sıkıntıya neden oldu. 2012'de Avrupa Futbol Şampiyonasının yapılacağı Polonya'da stadyumlara ulaşımı sağlayacak iki demiryolu yapım işi Çinli firmalarca yüzde 70'lere varan kırımla alındı. Ancak, projenin 2012'ye yetişmeyeceği belirtiliyor.
Türkiye Müteahhitler Birliği (TMB) yetkilileri, ihalelerde aşırı düşük teklif uygulamasının kaldırılması konusunda KİK'e başvurduklarını, kurumun ise Avrupa kamu alımları mevzuatına aykırılık oluşturduğu için uygun bulmadığını belirtiler. TMB yetkilileri, KİK'in gerekçe gösterdiği mevzuatın şimdi bir Avrupa ülkesi olan Polonya'yı etkilediğini söylediler.
AVRUPA'DA BİR İLKTİ, O DA DURDU
Konuyla ilgili bilgi veren TMB yetkilileri, "2008 yılında Polonya'da iki parça demiryolu ihalesi yapıldı. İlk defa Avrupa pazarında Çinli firmalar hesaplanan değerin yüzde 70 iskontoyla ve en yakın Avrupalı firmanın yüzde 30 altında teklif vererek, iki buçuk yıllık bir sorgulamanın sonunda bu ihaleyi aldılar. Buna Avrupalı üçüncü firmalar ve bizim bazı firmalarımız da katıldığı için büyük tepki göstermişlerdi. Ama Çinli firmaların Avrupa pazarına ilk defa girişi olarak değerlendirilmişti. 2010 yılı sonbaharında Çinli firmalar bu aşırı düşük teklifle işi yapamayacaklarını belirttiler. Şu anda iş durmuş durumda" dediler.
"KAMİKAZE" GİBİ
Türkiye'nin yıllardır yaşadığı yüzde 70'lere varan "kamikaze" niteliğindeki aşırı düşük teklifi Avrupalıların ilk defa kendi pazarlarında gördüklerini kaydeden TMB yetkilileri, "İki demiryolu ihalesi çok önemliydi. 2012 yılı Avrupa Futbol Şampiyonası için Polonya'nın en değerli iki yoluydu. Polonya'daki stadyumları ve diğer tesisleri Avrupa'ya bağlayacak iki demiryoluydu. Şimdi ise durmuş vaziyette ve yetişmeyecek görünüyor" hatırlatması yaptılar.
Polonya ve Ukrayna'nın ortaklaşa düzenleyeceği 2012 Avrupa Futbol Şampiyonası, şampiyonalarının 14'üncüsü olacak. Şampiyonada Polonya'nın Gdansk, Poznan, Varşova ve Wroclaw kentlerinde bulunan statların kullanılması planlanıyordu. Diğer ev sahibi olan Ukrayna'dan ise Kiev, Donetsk, Dnipropetrovsk ve Lviv kentleri futbol şölenine ev sahipliği yapacak.
Avrupa İnşaat Endüstrisi Federasyonu işi sıkı tutuyor
Avrupa İnşaat Endüstrisi Federasyonu'nun (ECIF) 17 Haziran 2011 tarihinde Sofya'da yaptığı toplantıda, aşırı düşük tekliflerin her ne şekilde olursa olsun, (bunların bazıları firmalardan, bazıları da ülkeler tarafından desteklenen kamu yardımı alan firmalar) dikkate alınmaması konusunda bir çalışma kararı aldıklarını dile getiriliyor.
TMB yetkilileri, bunun biran önce sonuçlandırılması için Avrupa Komsiyonu'na Avrupa kamu alımları mevzutını yeniden gözden geçirmeyi hatırlatma yönünde bir karar alındığını kaydettiler.
KİK'DE DEĞERLENDİRSİN
TMB yetkilileri ECIF'in aldığı kararın KİK tarafından da değerlendirmesi gerektiğine dikkat çektiler. TMB yetkilileri, yurtdışında ve ABD'li müşavirlerle çalışan Türk firmalarının yakından takip ettiği yüzde 100 kefalet sistemi konusunun da kademeli olarak, Türk ihale sistemine uyarlanmasının yapılarda kaliteyi ve müteahhitler arasında haksız rekabeti önleyeceğini dile getirdiler.
Amerika 'kefalet'le dengeledi
Dünya'da yapım ihalesi işinde bir tek ABD'deki kefalet sisteminin iyi işlediği belirtiliyor. Firmanın işi ya kendisi kefalet vererek kendisi yapıyor. Ya da işi üsteleniyor parasını idareye veriyor ve idare başkasına yaptırıyor. İdarenin işi tamamlatmama riski kalmıyor. Ancak, sistemin maliyetleri ne kadar artıracağına ilişkin çalışma yapılması gerekiyor.
Esen kalın...
[email protected]