Genelkurmay Başkanı Orgeneral Yaşar Büyükanıt'ın Harp Akademileri'nde yaptığı konuşmanın akademik boyutu, düşünce sisteminde, gelişmiş ülkelerde eğitim-öğretimin özünü oluşturan kuantum, kaos ve izafiyet kuramlarına geçişi öneriyordu.Org. Büyükanıt, bu konuşmasında kurmay subay adayı Harp Akademileri öğrencilerine üzerinde durulması gereken "liderlik dersleri" de veriyor.
Org. Büyükanıt'ın liderlik dersleri de eğitim-öğretim için önerdiği söz konusu kuramlarla örtüşüyor.

Süreç liderliği
Genelkurmay Başkanı, kurmay subaylara "Arşiv liderliği yapmayın" diyor. Özgün koşullara, özgün çözüm bulabilecek liderlik anlayışına sahip olmalarını istiyor. Bu özelliğe sahip en muhteşem örnek olarak da Atatürk'ü gösteriyor.
"Eğer" diyor Atatürk, arşivde öğrendiklerini aynen uygulamaya kalksaydı, bu başarıyı elde edemezdi. Atatürk'ün "süreç liderliği" yaptığını vurguluyor.
"Arşiv liderliği" ile yetişen komutanların harekât sırasında hep başarısız olduklarını anımsatıyor. "Tarihte şu komutan böyle yapmıştı" diyerek aynen uygulamaya kalkanın yeni koşullar karşısında başarısızlığa mahkûm olacağının altını çiziyor.
Genelkurmay Başkanı'nın "süreç liderliği" dediği, sadece sonuca ve tek nedene odaklanmış liderlik değil, süreci etkileyen bütün faktörleri ve bu faktörlerin birbiriyle etkileşmesini dikkate alan sürece yoğunlaşmış bir liderlik anlayışı...
Bu anlayışın kuramsal dayanağını, Enstein, Kuantum ve Lorenz oluşturuyor.
Özgün koşullara özgün çözümler bulmak gerektiğini, kuramların ve uygulamaların "kuram-pratik-kuram" zinciriyle birbirini besleyip zenginleştirdiğini vurguluyor.
Org. Büyükanıt'ın bu yaklaşımı 1980 öncesinin sol öğretisinin her genci cezbeden "bilimsel analiz" yöntemlerini çağrıştırıyor:
"Teori-pratik-teori", "tez-antitez-sentez", "somut şartların somut analizi" gibi...
Org. Büyükanıt, askeri liderlik açısından sürdürdüğü konuşmasında, liderliklerin harbin seviyesine göre değişeceğine değiniyor. "Taktik seviye liderliği"ni kendine tanınan inisiyatif ve manevra alanı içinde belli normları ve standart usulleri uygulamak olarak tanımlıyor. Taktik seviye liderinin, "taktik hedeflere" ulaşmakla sınırlı bir sorumluluğu olduğunu söylüyor.

Stratejik seviye liderliği
Genelkurmay Başkanı, "stratejik seviye liderliği"ni ise ayırıyor. Bu seviyede liderliğin sadece teknik liderlik olamayacağını, belirlenmiş normlarla, risksiz biçimde standartları uygulamakla yapılamayacağını belirtiyor. Stratejik seviye liderini, "risk yönetimi"ni üstlenen ve büyük hedefe varmak için koşullara uygun kaynakları en akılcı nasıl kullanabilirim sorusuna yanıt arayan lider olarak tanımlıyor.

Orta seviye liderliği
Org. Büyükanıt, "taktik ve stratejik seviye" liderleri arasında bir de "köprü" liderliğinden söz ediyor. Bu seviyedeki liderlere "operatif lider" diyor. Bu liderin görevinin ise stratejik seviyede belirlenen hedef ve vizyonu, taktik seviye lideri için anlaşılabilir ve uygulanabilir normlara dönüştürmek; diğer bir deyişle, soyut hedefleri somut hedefler haline getirmek olduğunu vurguluyor.

Ve öneriler
Org. Büyükanıt, her biri bu seviyelerde liderlik yapacak olan kurmay subay adaylarına, hangi seviyede olurlarsa olsunlar şu önerilerde bulunuyor:
1- Hiçbir zaman korkulan lider olmayın,
2- Hayran olunup övülmekten çekinin,
3- Öncülük etmek için emir ve komutanızdaki insanlarla beraber yürüyün,
4- Başarıya ulaştığınızda yola çıkanlar, "Bunu biz yaptık" desinler.
Ne dersiniz, bu öneriler sivil liderler için de yararlı değil mi?

[email protected]

(Milliyet)