Çin malı oyuncakların yapımında kullanılan 'fatalat'ın kısırlığa neden olduğu belirlendi. Oyuncaklar, Avrupa üzerinden Türkiye'ye sokuluyor...

Çin, melaminli mama ve süt tozlarından sonra şimdi de oyuncaklarda kullandığı ‘fatalat’ adı verilen plastik katkı maddesi ile çocukları tehdit ediyor. Ergenlikte cinsel kimlik değişimi, kısırlık, erken göğüs büyümesine neden olduğu, cilt hastalıkları ve kanser riski oluşturduğu için AB tarafından yasaklanan fatalatlı oyuncaklar, Türkiye’ye kolaylıkla sokuluyor.

Oyuncaklarla ilgili soru önergesi veren CHP Bursa Milletvekili Kemal Demirel'e Gümrük Müsteşar Vekili Arslan Günler yazılı cevap gönderdi. Günler, yönetmeliğe uygun bildirim yapan bazı firmaların, standart dışı oyuncaklarla gümrük denetimlerini aştıklarını ifade etti. AB kriterlerine uygunluğu gösteren 'CE' damgasının gerçekliğinin teknik incelemeyle denetlendiğini belirten Günler, "Oyuncak denetimleri, sürekli olarak numuneler alınarak yapılmaktadır. Yönetmeliğe uygunluğu belgelense de, ürünün güvenli olmadığı durumlarda Sağlık Bakanlığı'nca piyasaya arzı durdurulur” dedi.

SU OYUNCAKLARINA DİKKAT!

 Günler şöyle devam etti: “Muhtelif oyuncaklarda yapılan analizle bazılarında kurşun miktarı fazla çıkmış, oyun hamurunun küflü olduğu belirlenmiştir. Su oyuncaklarının testinde izin verilen düzeyin üzerinde fatalat içerdiği saptanmıştır. Oyuncaklar toplatılarak firmalara para cezaları verilmiştir. Oyuncakların, Çin menşeli olduğu görülmüştür."

iNSAN SAĞLIĞI iÇiN ÇOK ZARARLI

Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Enver Özdemir: "Fatalat maddesi çocukların gelişimini çok olumsuz etkiliyor. Ben bir kanser uzmanı olarak Çin'den gelen oyuncakların insan sağlığı için çok zararlı olduğunu söylüyorum." Çin üretimi mama, çikolata, puding, süt tozu gibi gıdalarda ölümlere neden olan melamin maddesi de tespit edilmişti. BUGÜN'ün yaptığı denetim yetersizliği haberlerinin ardından Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı melaminli gıdaları tespit edebilmek için yurt dışından cihaz getirmişti.

FATALAT DENETiMi 2007'DE BAŞLADI

Plastik katkı maddesi olan fatalat, ergenlik sürecinde cinsel kimlik değişimi, erkek çocuklarda kısırlık, kız çocuklarda erken göğüs büyümesi ve cilt hastalıklarına neden olduğu için Avrupa Birliği'nce yasaklandı. Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürü Seracettin Çom, fatalat ile ilgili çalışmalarını şöyle aktardı:

“Çin’den ithal edilen oyuncaklarda yüksek oranda çıkan fatalat maddesi ile ilgili denetimler 2007 yılının son çeyreğinde başladı. Fatalat maddesi plastik oyuncakları yumuşatmak için kullanılan bir madde. Her oyuncak içeriyor. Ama bunun oranının binde bir olması lazım. Binde birin üzerinde ise sağlığa zararlıdır. 2007 yılından önce gelen oyuncaklarda bu denetimler yapılmamış. O yüzden piyasada 2007’den önce gelen oyuncaklar arasında fatalat maddesi içerenler bulunabilir. Bozuk oyuncakların büyük çoğunluğu da Çin malı.

Bilal ÇETİN/BUGÜN